Uganda’da 81 yaşındaki Cumhurbaşkanı Yoweri Museveni’nin yedinci kez seçilmesinin ardından, seçim sürecine eşlik eden internet kesintisi kısmen kaldırıldı. Yetkililer, Cumartesi gecesi itibarıyla işletmeler için internet erişiminin yeniden sağlandığını, ancak sosyal medya platformlarına yönelik engelin sürdüğünü açıkladı. Muhalefetin sonuçları reddettiği seçimler sonrası ülkede protestolar patlak verdi.
İNTERNET KISITLAMASI KISMEN KALDIRILDI
Reuters’ın görüştüğü kullanıcılar, Cumartesi günü yerel saatle 23.00 civarında internete yeniden bağlanabildiklerini bildirdi. Bazı internet servis sağlayıcıları da müşterilerine, devletin düzenleyici kurumu tarafından sosyal medya hariç tüm hizmetlerin yeniden açılması yönünde talimat verildiğini belirten mesajlar gönderdi.
Airtel Uganda Sözcüsü David Birungi, Reuters’e yaptığı açıklamada:
“İnternete bağımlı işletmelerin faaliyetlerini sürdürebilmesi için erişimi yeniden sağladık.” dedi. Birungi, sosyal medya platformlarının ise devlet talimatı doğrultusunda kapalı tutulduğunu ifade etti.
HÜKÜMETTEN ”YANLIŞ BİLGİ” GEREKÇESİ
Devlet kontrolündeki Uganda İletişim Komisyonu (UCC), internetin kesilme gerekçesini “yanlış bilgilendirme, dezenformasyon, seçim hileleri ve buna bağlı risklerin önlenmesi” olarak açıkladı. Muhalefet ise bu kararı, seçim sürecini kontrol altına almak ve iktidardaki partinin zaferini garantiye almak amacıyla alınmış bir adım olarak eleştirdi.
UCC Sözcüsü Ibrahim Bbosa, Reuters’ın yorum talebine yanıt vermedi.
SEÇİM SONUÇLARI TEPKİLER
Uganda Seçim Komisyonu, Perşembe günü yapılan seçimlerde Museveni’nin oyların yüzde 71,6’sını alarak kazandığını, en yakın rakibi pop yıldızı ve muhalefet lideri Bobi Wine’ın ise yüzde 24 oyda kaldığını duyurdu.
Afrika Birliği ve diğer bölgesel kuruluşlardan oluşan ortak gözlemci heyeti, yayımladığı raporda seçim sürecine ordunun müdahalesini ve internetin kesilmesini sert biçimde eleştirdi. Raporda, “Seçimlerden iki gün önce uygulanan internet kesintisi, bilgiye erişimi ve örgütlenme özgürlüğünü sınırladı, ekonomik faaliyetleri kısıtladı ve seçim sürecine yönelik şüphe ile güvensizlik yarattı” ifadeleri yer aldı.
PROTESTOLAR VE GÜVENLİK MÜDAHALESİ
Sonuçların açıklanmasının ardından başkent Kampala’da ve bazı bölgelerde protestolar başladı. Reuters muhabirleri ve polis kaynakları, Cumartesi gecesi muhalif grupların yer yer gösteriler düzenlediğini bildirdi.
Bobi Wine’ın yaşadığı Kampala’nın kuzeyindeki Magere banliyösünde bir grup genç lastik yakarak yolları kapattı. Polis, göstericilere göz yaşartıcı gazla müdahale etti. Polis Sözcüsü Racheal Kawala, yaptığı açıklamada protestoların bastırıldığını ve bazı kişilerin gözaltına alındığını, sayıların daha sonra açıklanacağını söyledi.
WİNE’NIN NEREDE OLDUĞU BİLİNMİYOR
Pazar sabahı itibarıyla Bobi Wine’ın nerede olduğu bilinmezken, muhalefet lideri X platformundaki paylaşımında evine askeri baskın düzenlendiğini ve kaçmak zorunda kaldığını öne sürdü. Wine’a yakın kaynaklar, yaptıkları açıklamada muhalefet liderinin Uganda içinde gizli bir yerde olduğunu belirtti. Wine, 2021’deki önceki seçimlerin ardından kısa süreliğine ev hapsinde tutulmuştu.
Wine, seçim süreci öncesinde yüzlerce destekçisinin gözaltına alındığını ve bazılarının işkenceye maruz kaldığını da iddia etti. Hükümet yetkilileri ise bu suçlamaları reddederek, gözaltına alınan kişilerin yasaları ihlal ettikleri için işlem gördüğünü ve adil yargılanma sürecinden geçeceklerini savundu.
1986’dan bu yana iktidarda olan Museveni, yeni görev süresi 2031’de sona erdiğinde neredeyse yarım asırlık bir yönetimi geride bırakmış olacak. Kamuoyunda, Museveni’nin oğlu ve aynı zamanda ordunun başında bulunan Muhozi Kainerugaba’yı kendisinden sonra göreve hazırladığı yönündeki tartışmalar da sürüyor.