Sudan Geçiş Dönemi Egemenlik Konseyi Başkanı ve Ordu Komutanı General Abdülfettah el-Burhan, ülkede devam eden iç savaşın gölgesinde dikkat çeken bir karara imza attı. Burhan, başkent Hartum’un batısındaki Omdurman Kadın Cezaevi’nde tutulan ve paramiliter Hızlı Destek Kuvvetleri (HDK) ile iş birliği yapmakla suçlanan 400 kadın mahkûmun serbest bırakılması talimatını verdi. Karar, hem yargı süreçlerinin hızlandırılması hem de tutukluların yasal haklarının güvence altına alınması amacıyla alındı.
CEZAEVİNE DENETİM ZİYARETİ
Söz konusu talimat, Burhan’ın Cuma günü Omdurman’da bulunan kadın cezaevine gerçekleştirdiği denetim ziyareti sırasında verildi. Sudan Egemenlik Konseyi’nden yapılan açıklamaya göre, ziyaret sırasında cezaevi koşulları ve tutukluların hukuki durumları hakkında yetkililerden bilgi alan Burhan, özellikle kadın ve çocukların durumuna dikkat çekti.
Burhan, ABD merkezli sosyal medya platformu X üzerinden yaptığı açıklamada:
“Aralarında çocuklarıyla birlikte tutuklu bulunan annelerin de olduğu 400 kadın mahkûmun derhal serbest bırakılmasını emrettim” ifadelerini kullandı.
Burhan ayrıca, kamu hakları kapsamında açılmış davalara ilişkin tüm mali cezaların da kaldırılacağını duyurdu.
HDK İLE İŞ BİRLİĞİ SUÇLAMALARI DEĞERLENDİRİLECEK
Sudan lideri, yetkililere HDK ile işbirliği yapmakla suçlanan tutukluların dosyalarının yeniden gözden geçirilmesi talimatını verdiğini belirtti. Burhan, bu kapsamda davaların “yasal olarak yeniden sınıflandırılmasını”, yargılama süreçlerinin hızlandırılmasını ve tutukluların haklarının güvence altına alınmasını istediğini vurguladı. Burhan açıklamasında:
“Hukuki süreçlerin hızlandırılması ve adaletin sağlanması için adalet sisteminin kapsamlı şekilde gözden geçirilmesi gerekiyor. Ülkenin içinde bulunduğu olağanüstü koşullar da dikkate alınmalı.” dedi.
Bu adımın, çatışmaların toplumsal etkilerini azaltmayı ve hukukun üstünlüğünü tesis etmeyi amaçladığını ifade etti.
SUDAN’DA SAVAŞ VE İNSANİ KRİZ
Sudan, Nisan 2023’ten bu yana ordu ile HDK arasında süren ve ülkeyi derin bir insani krize sürükleyen kanlı çatışmalara sahne oluyor. Birleşmiş Milletler ve uluslararası kuruluşlara göre, çatışmalarda şimdiye kadar binlerce kişi hayatını kaybetti, milyonlarca Sudanlı ise ülke içinde ya da komşu ülkelere sığınmak zorunda kaldı.
Mevcut durumda HDK, Darfur bölgesindeki beş eyaletin büyük bölümünü kontrol altında tutuyor. Yalnızca Kuzey Darfur’un bazı kuzey kesimleri ordu denetiminde bulunuyor. Sudan ordusu ise başkent Hartum’un bazı bölgeleri dahil olmak üzere güney, kuzey, doğu ve orta Sudan’daki 13 eyaletin önemli bir kısmında hakimiyetini sürdürüyor.
İNSAN HAKLARI TARTIŞMALARI
Burhan’ın 400 kadın mahkûmun serbest bırakılmasına yönelik kararı, ülkede uzun süredir tartışma konusu olan keyfi tutuklamalar, yargı süreçlerinin yavaşlığı ve insan hakları ihlallerine dair eleştirilerin yoğunlaştığı bir dönemde geldi. Uluslararası insan hakları örgütleri, özellikle çatışma sürecinde kadınların ve çocukların orantısız şekilde etkilendiğine dikkat çekiyor.
Sudan yönetimi ise alınan bu kararın, adalet mekanizmasının yeniden işler hale getirilmesi ve çatışmanın toplumsal etkilerinin hafifletilmesi yönünde atılmış önemli bir adım olduğunu savunuyor. Yetkililer, serbest bırakılacak kadınların hukuki durumlarının tek tek incelendiğini ve sürecin yasal çerçevede yürütüleceğini belirtiyor.
Kaynak: AA