Kenya Cumhurbaşkanı William Ruto, Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 80. oturumunda yaptığı konuşmada, örgütün kuruluş amacını hatırlatarak, Milletler Cemiyeti’nin başarısızlıklarından ders çıkarılmadığı takdirde BM’nin de aynı akıbeti yaşayabileceği uyarısında bulundu. “Kurumlar, yüce ideallerden değil, ilgisizleştiğinde başarısız olur” diyen Ruto, BM Güvenlik Konseyi’nin 1945’in yapısına sıkışıp kaldığını ve günümüz krizlerine yanıt veremediğini söyledi.
Ruto, Avrupa, Orta Doğu ve Afrika’daki savaşların yanı sıra iklim felaketleri ve derinleşen eşitsizlikler karşısında BM’nin “çağımızın taleplerine yanıt verip veremediğinin” sorgulanması gerektiğini vurguladı. BM’nin barış ve güvenlik alanında etkili olamadığını belirten Ruto, Kenya’nın Haiti’de liderliğini üstlendiği çok uluslu güvenlik misyonunu örnek göstererek, sınırlı kaynaklarla önemli başarılar sağlandığını, ancak uluslararası dayanışma olsa çok daha fazlasının yapılabileceğini ifade etti.
En sert mesajını Güvenlik Konseyi’nin yapısına dair veren Ruto, Afrika’nın daimi üyelikten dışlanmasını “kabul edilemez, adaletsiz ve son derece haksız” olarak niteledi. Kıtanın en az iki daimi ve iki geçici üyelik hakkı olması gerektiğini savunan Ruto, “54 ülkenin sesini görmezden gelip Birleşmiş Milletler olamazsınız. Bu reform Afrika’ya bir lütuf değil, BM’nin varlığını sürdürebilmesi için bir zorunluluktur” dedi.
İNSANİ VE İKLİM KRİZLERİNDEN DE BAHSETTİ
İnsan hakları ve insancıl hukuk konusundaki kararlılığını dile getiren Ruto, “Bir yerdeki acıyı kınarken başka bir yerde görmezden gelemeyiz” dedi. Gazze’deki insani felakete dikkat çekerek kalıcı ateşkes, esirlerin koşulsuz serbest bırakılması ve iki devletli çözüm sürecine başlanması çağrısı yaptı. Sudan konusunda ise tarafları ülkenin egemenliğine saygı duymaya davet ederek, bölünmeye karşı birleşik bir Sudan’dan yana olduklarını belirtti.
İklim değişikliğini “çağımızın en büyük tehdidi ve aynı zamanda en büyük fırsatı” olarak tanımlayan Ruto, Kenya’nın yenilenebilir enerji alanındaki başarılarına işaret ederek, Nairobi ve Addis Ababa’daki iklim zirvelerinin Afrika’nın küresel liderlik rolünü gösterdiğini söyledi.
Ruto, küresel mali sistemin ve BM’nin acil şekilde reforme edilmesi gerektiğini vurguladı. IMF ve Dünya Bankası’nın yoksul ülkeleri cezalandırırken zenginleri ödüllendirdiğini belirterek, karar alma süreçlerinin demokratikleştirilmesini talep etti.