Birleşmiş Milletler (BM) Genel Sekreteri Antonio Guterres, Kongo Demokratik Cumhuriyeti’nin (KDC) Güney Kivu eyaletinde artan şiddet olaylarından “derin endişe” duyduğunu belirterek, kötüleşen güvenlik durumunun siviller için insani krizi ağırlaştırdığı uyarısında bulundu.
Guterres’in Sözcüsü Farhan Haq tarafından perşembe günü yapılan açıklamada, 2 Aralık’tan bu yana 200 binden fazla kişinin yerinden edildiği hatırlatılarak, “Genel Sekreter, Güney Kivu’da artan şiddet ve bunun insani sonuçlarından derin şekilde endişe duymaktadır” denildi.
BM açıklamasında Guterres’in, AFC/M23 ittifakının Kamanyola, Luvungi, Katogota ve Uvira dahil birçok bölgede gerçekleştirdiği saldırıları “şiddetle kınadığı” ve bu saldırıların sivil can kayıplarına yol açtığı vurgulandı.
Afrika Stratejik Çalışmalar Merkezi’nin verilerine göre, KDC’nin doğusunda hükümet güçleri ile M23 arasındaki çatışmalar, şubat ayı sonuna kadar en az 500 bin kişinin yerinden olmasına, 3 binden fazla kişinin ölmesine neden oldu.
Doğu KDC’de faaliyet gösteren ve M23’ün de yer aldığı Alliance Fleuve Congo (AFC) isyancı koalisyonu, bu hafta başında KDC ile Ruanda arasında ABD arabuluculuğunda imzalanan barış anlaşmasını “sınırlı da olsa faydalı bir adım” olarak nitelemişti.
Kinşasa yönetimi ve bölgedeki bazı aktörler, M23’ün 2021’de yeniden ortaya çıkmasından bu yana Ruanda’nın gruba destek verdiğini savunuyor. Kigali ise bu suçlamaları sürekli reddediyor.
Guterres, BM Güvenlik Konseyi’nin 2773 sayılı (2025) kararı doğrultusunda “derhal ve koşulsuz ateşkes” çağrısı yaparak, mevcut tırmanışın krize kalıcı çözüm çabalarını ciddi şekilde baltalayabileceğini ve daha geniş bir bölgesel çatışma riskini artırdığını ifade etti.
Söz konusu karar, Ruanda’nın doğu KDC’de M23’e verdiği iddia edilen desteği kınıyor ve Ruanda askerlerinin bölgeden “derhal” çekilmesini talep ediyor.
Açıklamada ayrıca tarafların, 4 Aralık’ta imzalanan Washington B. arış ve Refah Anlaşmaları ile 15 Kasım tarihli Doha Kapsamlı Barış Çerçevesi kapsamındaki taahhütlerine bağlı kalması gerektiği vurgulandı.
Guterres, BM’nin sahada insani yardım ulaştırmak için tüm imkânlarını seferber ettiğini belirterek, doğu KDC’de barışın yeniden tesis edilmesine yönelik diplomatik çabaları desteklemeye hazır olduğunu yineledi. Genel Sekreter, bunun KDC ve bölge için Barış, Güvenlik ve İşbirliği Çerçevesi ile uyumlu şekilde sürdürüleceğini kaydetti.