Trump yönetiminin Afrika ülkelerine uygulamaya başladığı gümrük tarifeleri, kıtanın ticarette yönünü değiştirdi. ABD’den gelen siparişler azalırken, Afrika ülkeleri ihracatta Çin’i yeni merkez olarak görmeye başladı. 2025’in ilk yedi ayında Çin ile Afrika arasındaki ticaret, geçen yıla göre yüzde 25 artarak 122 milyar dolara ulaştı.
Afrika’nın 1,5 milyarlık nüfusuna yapılan ihracatta büyüme, bu yıl diğer büyük pazarlardan çok daha hızlı gerçekleşti. Hatta 2025’in bu döneminde yapılan satışlar, 2020 yılının tamamındaki rakamları geride bıraktı. Çin ürünlerinin kıtadaki en büyük alıcıları Nijerya, Güney Afrika ve Mısır oldu. Özellikle inşaat makineleri ihracatı yüzde 63 artış gösterdi. Binek otomobil sevkiyatları bir yılda iki katından fazla yükselirken, çelik ürünlerinde de yüksek oranlı artış kaydedildi.
Buna rağmen Afrika, Çin’in toplam ihracatındaki payda hâlâ sınırlı bir konumda bulunuyor. Kıtanın yüzde 6’lık payı, ABD’nin payının yarısına denk geliyor.
ABD’NİN GÜMRÜK TARİFELERİ ÇİN’E FAYDA SAĞLADI
Çin’in yükselişi, aynı zamanda ticaret savaşlarının sonucu olarak da değerlendiriliyor. 2013’te Çin Devlet Başkanı Şi Jinping tarafından başlatılan Kuşak ve Yol Girişimi (BRI), yıllardır kıtada altyapı ve sanayi yatırımlarına zemin hazırlamıştı. Demiryollarından sanayi bölgelerine kadar birçok proje üstlenen Çinli şirketler, bu yatırımlar için gereken makine ve malzemeyi de kendi ülkelerinden sağladı. Böylece Çin’in Afrika’ya ihracatı hızla arttı.
Washington’un korumacı adımları da bu tabloyu pekiştirdi. Trump yönetimi, daha önce Afrika Büyüme ve Fırsat Yasası (AGOA) kapsamında ABD pazarına gümrüksüz ürün gönderebilen 30’dan fazla ülkenin bazı mallarına tarife uygulamaya başladı. Buna karşılık Şi Jinping, Haziran ayında Çin’le diplomatik ilişkisi bulunan tüm Afrika ülkelerinden yapılan ithalatlarda vergileri sıfırladı. Aynı ay, Etiyopya, Kongo, Gambiya ve Malavi’den tarım ürünlerinin ithalatına da onay verildi. Böylece Çin pazarına erişim hakkı olan Afrika ülkelerinin sayısı 19’a yükseldi.
Kaynak: Bloomberg