Mali hükümeti, El Kaide bağlantılı silahlı grupların son aylarda sınır bölgelerinde düzenlediği saldırılar nedeniyle ülkeye yakıt tedarikinin ciddi şekilde aksaması üzerine, yakıt dağıtımında kısıtlama ve karne uygulamasına geçmeye hazırlanıyor. Yetkililer, uygulamanın özellikle Ramazan ayı öncesinde benzin istasyonlarındaki uzun kuyrukları ve kaosu azaltmayı amaçladığını bildirdi.
Mali’de karayla çevrili yapının da etkisiyle yakıt tedarik zinciri, son dönemde militan saldırılar nedeniyle büyük darbe aldı. Eylül ayından bu yana El Kaide bağlantılı gruplar ve diğer cihatçı unsurların yakıt tankerlerini hedef alan saldırılarında 100’den fazla tanker yakıldı. Bu saldırılar, yakıt ithalatını ve ülke genelindeki dağıtımı ciddi biçimde felç etti.
RUS BİRLİKLERİ TANKER KONVOYLARINA EŞLİK EDİYOR
Mali’deki askeri yönetim, Mayıs 2021’de iktidara gelmesinden bu yana, El Kaide ve IŞİD bağlantılı gruplarla mücadelede Batılı ülkeler yerine Rusya ile iş birliğine yöneldi. Bu kapsamda, Rusya’nın devlet kontrolündeki paramiliter gücü Afrika Kolordusu’na bağlı Rus askerleri, son dönemde ülke genelinde yakıt taşıyan tanker konvoylarına güvenlik amacıyla refakat etmeye başladı.
Mali’de faaliyet gösteren bir yakıt ithalatçısı, Associated Press’e yaptığı açıklamada, Rus askerlerinin tankerleri militan saldırılarından korumak için zaten konvoylara eşlik ettiğini belirtti. Güvenlik gerekçesiyle isminin açıklanmasını istemeyen yetkili, uygulamanın sevkiyatların tamamen durmasını önlemeyi amaçladığını söyledi.
TANKER SAYISINDA SERT DÜŞÜŞ
Mali Yakıt İthalatçıları Birliği, yıl başından bu yana ülkeye yalnızca iki binden fazla tanker kamyonunun giriş yaptığını açıkladı. Bu sayı, saldırılardan önce aylık altı bine kadar çıkan tanker sayısıyla karşılaştırıldığında ciddi bir düşüşe işaret ediyor.
Yetkililer, bu sert düşüşün ülke genelinde benzin istasyonlarında uzun kuyruklara ve yaygın yakıt kıtlığına yol açtığını belirtiyor.
KARNE SİSTEMİ NASIL İŞLEYECEK?
Hükümetin hazırladığı yeni uygulamaya göre, yakıt dağıtımı daha sıkı şekilde denetlenecek. Yetkililer, araç plakalarının kaydedileceğini ve yakıt alım sürelerinin sınırlandırılacağını açıkladı.
Yeni düzenlemeye göre:
- Otomobiller 72 saatte bir,
- Motosikletler ise 48 saatte bir yakıt alabilecek.
Yetkililer, bu sistemin tüketiciler arasında daha adil bir dağıtım sağlayacağını ve istasyonlardaki spekülatif satışları önleyeceğini savunuyor.
Mali Ticaret ve Sanayi Bakanı Moussa Alassane Diallo, petrol ürünleri ithalatçıları birliğine yaptığı açıklamada, karne uygulamasının benzin istasyonları üzerinde “tam kontrol” sağlayacağını söyledi. Diallo:
“Bu sistem sayesinde satılan yakıt miktarlarını yakından izleyeceğiz ve dağıtımda düzeni sağlayacağız” dedi.
Petrol ithalatçıları birliği başkanı İbrahim Touré ise, “Ordunun tanker kamyonlarımıza eşlik etmeye devam ettiği sürece yakıt krizini sona erdirmeye kararlıyız” ifadelerini kullandı.
TAKSİ ŞOFÖRLERİ ENDİŞELİ
Ancak uygulama, özellikle ticari araç kullananlar arasında endişeye yol açtı. Bamako’da taksi şoförlüğü yapan Oumar Coulibaly, sınırlamaların günlük geçimlerini zorlaştıracağını söyledi. Coulibaly:
“Bu önlemler özel araçlar için işe yarayabilir, ancak biz taksi şoförleri için zor olacak. Her seferinde taksilerimizi dolduracak kadar para kazanamıyoruz.” dedi.
“Çok sık sefer yapıyoruz ve yakıta sürekli ihtiyacımız var.” diye ekledi.
UZMANLAR: KRİZ SÜREBİLİR
Risk danışmanlığı şirketi Control Risks’in Küresel Risk Analizi ekibinde kıdemli analist olan Beverly Ochieng, güvenlik sorunlarının yakıt krizinin kısa vadede çözülmesini zorlaştıracağını söyledi. Ochieng:
“Militanların varlığı ve tedarik yollarındaki güvensizlik, önümüzdeki haftalarda yakıt taşımacılığı için ciddi bir zorluk olmaya devam edecek. Bu da tedarik istikrarının dalgalı olmasına yol açacaktır.” değerlendirmesinde bulundu.
Uzmanlara göre, hükümetin karne uygulaması, uzun süredir devam eden yakıt kıtlığı nedeniyle artan toplumsal hoşnutsuzluğu yatıştırmaya yönelik bir adım olarak görülüyor. Ancak güvenlik sorunları çözülmeden, yakıt krizinin kalıcı olarak sona ermesi zor görünüyor.
Kaynak: Ajanslar