Sudan Egemenlik Konseyi Başkanı Abdulfettah el-Burhan’ın, Rusya’nın Kızıldeniz kıyısında askeri deniz üssü kurmasına yönelik planların dondurulduğunu Suudi Arabistanlı yetkililere bildirdiği ortaya çıktı. Karar, bölgesel ve uluslararası baskıların arttığı bir dönemde alındı. Sudan Tribune’e konuşan özel kaynaklara göre Burhan, Rusya’nın Port Sudan’da veya Sudan kıyısındaki başka bir noktada askeri tesis kurmasına ilişkin tüm girişimlerin şu aşamada askıya alındığını net biçimde iletti. Bu bilgilendirme, Suudi Arabistan ile yürütülen üst düzey temaslar sırasında yapıldı.
Son dönemde Wall Street Journal başta olmak üzere bazı uluslararası basın kuruluşlarında yer alan haberlerde, Burhan liderliğindeki Sudan hükümetinin Rusya’ya Afrika’daki ilk deniz üssünü kurması için 25 yıllık bir anlaşma teklif ettiği iddia edilmişti. Söz konusu iddialar, Port Sudan’da inşaat çalışmalarının başlayacağı yönündeki haberlerle birlikte gündeme gelmişti.
Fakat Sudan Tribune’e konuşan askeri bir kaynak, bu bilgileri yalanladı. Kaynak:
“Hükümet projeyi şu an için askıya aldı. Üs inşaatının başlayacağına dair çıkan haberler doğru değil.” ifadelerini kullandı.
Rusya ile gündeme gelen deniz üssü projesinin temeli, eski rejim döneminde 2017 yılında imzalanan bir anlaşmaya dayanıyor. Bu anlaşma, Sudan’daki siyasi geçiş süreci, uluslararası baskılar ve ülkede hızla değişen dengeler nedeniyle yıllardır erteleniyor ve yeniden değerlendiriliyor.
BURHAN VE SELMAN ARASINDA GÖRÜŞME
Burhan’ın bu ayın başlarında Riyad’da Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Selman ile yaptığı görüşmede de konunun gündeme geldiği belirtildi. Kaynaklara göre Burhan, görüşmede Rusya’ya yönelik deniz üssü planlarının dondurulması konusundaki kararlılığını bir kez daha vurguladı.
Aynı görüşmede Burhan’ın, Sudan’daki iç savaşı sona erdirmeye yönelik yeni adımlar üzerinde durduğu ve ülkeyi çatışma sonrası döneme hazırlamak için bazı önlemler açıklama sözü verdiği ifade edildi. Ancak bu önlemlerin içeriğine dair ayrıntı paylaşılmadı.
Suudi Arabistan ve ABD, Sudan’da insani ateşkes sağlanması ve yardım ulaştırılması için ortak bir girişimi desteklemeye devam ediyor. Sudan hükümeti ise bu planın uygulanmasını, Hızlı Destek Kuvvetleri’nin (HDK) belirli bölgelerde toplanması ve ardından silahsızlandırılması şartına bağlıyor.
Burhan’ın, bu süreçte bölgesel ve uluslararası destek arayışını sürdürdüğü belirtiliyor. Riyad başta olmak üzere çeşitli başkentlerde yürütülen temaslarda, Sudan’ın yabancı askeri üsler konusunda temkinli bir çizgi izleyeceği mesajı veriliyor.
Diğer yandan Kızıldeniz’e kıyısı bulunan birçok ülke, bölgede Rus askeri varlığına karşı çıkıyor. Bu tutum, ABD ve Avrupa ülkelerinin Sudan üzerindeki diplomatik baskılarıyla da destekleniyor.
Diplomatik çevrelere göre Washington, Sudan’ın Moskova ile askeri üs anlaşmasını hayata geçirmesi halinde alternatif adımlar atabileceği uyarısında bulundu. Batılı yetkililer, Rus donanmasının Kızıldeniz’de konuşlanmasının, küresel deniz ticareti açısından hayati öneme sahip bu hatta güç dengesini bozabileceğini ve stratejik bir tehdit oluşturduğunu savunuyor.
Kaynak: Sudan Trubine