Sudan’daki savaş sürerken bölgesel ve uluslararası aktörler art arda devreye girdi. Egemenlik Konseyi Başkanı Abdelfettah el-Burhan, Suudi Veliaht Prensi Muhammed bin Selman’la çatışmaların durdurulmasına yönelik yeni girişimi ele alırken, aynı dosya için ABD Başkanı Donald Trump da sürece müdahil olacağını açıkladı. Avrupa Birliği, El Feşir’in HDK tarafından ele geçirilmesinin ardından HDK başkan yardımcısı Abdelrahim Hamdan Daglo’ya yaptırım uyguladı. Birleşmiş Milletler ise hem Darfur’da hem Kordofan’da kitlesel yerinden edilmeler ve ağır insani koşullar konusunda uyarıda bulunmaya devam ediyor.
PRENS SELMAN SÜRECE DAHİL OLUYOR
Suudi Veliaht Prensi Selman Washington ziyareti öncesinde Burhan ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi. Görüşmede çatışmaların durdurulması ve insani krizin hafifletilmesi için Riyad’ın yeni girişimi ele alındı. Diplomatik bir kaynaktan alınan bilgiye göre Burhan, Selman’ın önerilerine “çekincesiz destek” verdi. Görüşmenin hemen ardından Selman, Washington’daki ABD–Suudi Yatırım Forumu sırasında Donald Trump’tan Sudan dosyasına müdahil olmasını istedi. Trump, Truth Social’da “Savaşı durdurmak için başkanlık etkimi kullanacağım” açıklamasını yaptı, Burhan da teşekkür mesajıyla yanıt verdi. Trump’ın Afrika danışmanı Massad Boulos:
”ABD, yabancı askeri desteğin kesilmesi ve insani ateşkes için çalışıyor.” sözlerine yer verdi.
Bazı Sudanlı siyasi partiler açıklamayı memnuniyetle karşılarken, Senato Dış İlişkiler Komitesi Başkanı Jim Risch:
”Bu kararlılık önceki yönetimde yoktu’.’ ifadelerini kullandı.
AB’DEN HDK’YA YAPTIRIM
AB dışişleri bakanları, HDK başkan yardımcısı Abdelrahim Hamdan Daglo’ya El Feşir’in HDK tarafından ele geçirilmesinin ardından işlenen ağır ihlaller nedeniyle yaptırım uygulanmasını kararlaştırdı. Daglo’nun varlıkları donduruldu, AB ülkelerine seyahati yasaklandı. Bakanlar, gerekçe olarak “sivillerin kasıtlı hedef alınması, etnik temelli cinayetler, sistematik cinsel şiddet, aç bırakma ve insani yardımların engellenmesi”ni sıraladı.
AB ayrıca BM Güvenlik Konseyi’ne mevcut Darfur odaklı silah ambargosunun tüm Sudan’ı kapsayacak şekilde genişletilmesi çağrısında bulundu. Birlik, Rusya dahil dış aktörlerin çatışmayı besleyen “dolaylı ve doğrudan” silah akışının durdurulmasını istedi ve Sudan’ın bölünmesine karşı olduğunu yineledi.
KORDOFAN’DAKİ ŞİDDET HIZLA BÜYÜYOR
Birleşmiş Milletler, HDK’nın Ekim sonunda El Feşir’i ele geçirmesinden bu yana 100 binden fazla kişinin şehri terk ettiğini açıkladı. BM Sözcüsü Stéphane Dujarric, yerinden edilenlerin sığındığı bölgelerde “son derece kötü koşullar” bulunduğunu belirtti. UNICEF, Tawila’da 3bin 500’den fazla kişiye sağlık ve beslenme hizmeti verdi, yaklaşık 800 çocuğu taramadan geçirdi ve 20 bin kişiye günlük 150 bin litre su ulaştırdı.
Aynı dönemde Kordofan’da da şiddet olayları hızlandı, iki köyden bir günde 600’den fazla kişi kaçarken, IOM’a göre 26 Ekim–19 Kasım arasında bölgede yaklaşık 40 bin kişi yerinden edildi. Güney Kordofan’ın büyük şehirleri Kadugli ve Dilling hâlâ kuşatma altında, gıda ve tıbbi malzeme neredeyse tükenmiş durumda. BM, Darfur ve Kordofan’a “güvenli ve engelsiz erişim” çağrısını yinelerken, bağışçıları acil fon artırmaya davet etti.
Kaynak: Ajanslar