Birleşmiş Milletler Genel Kurulu’nun 80. oturumunda konuşan Mozambik Cumhurbaşkanı Daniel Francisco Chapo, ülkesinin Afrika kıtasında demokrasiye yaptığı katkıları vurguladı. Chapo, Mozambik’in düzenli ve şeffaf seçimler yoluyla halkın iradesini yansıtan güçlü bir demokratik sistem inşa ettiğini belirterek, “Bugün bu kürsüde bulunmamız, özgür ve şeffaf bir sürecin sonucudur” dedi. 10 Eylül’de başlatılan kamu istişaresi süreciyle toplumun tüm kesimlerinin görüşlerinin dikkate alınacağını kaydeden Chapo, bu adımın hem demokrasiyi güçlendireceğini hem de ülkenin kalkınmasının tüm Mozambiklilerin beklentilerini yansıtmasını sağlayacağını ifade etti. “Afrika’da bir demokrasi örneği ve kıtada barışçıl bir birlikte yaşama modeli olarak ilerlemeye devam etme taahhüdümüzü yineliyoruz” sözleriyle Mozambik’in barış ve diyalog geleneğine dikkat çekti.
Konuşmasında iklim değişikliği konusuna da geniş yer ayıran Chapo, Uluslararası Adalet Divanı’nın 23 Temmuz 2025’te verdiği ve devletlerin iklimi koruma yönündeki bağlayıcı yükümlülüklerini teyit eden kararını “tüm dünya için dönüm noktası” olarak nitelendirdi. Mozambik’in iklim krizini oluşturan ülkelerden biri olmadığını ancak iklim krizinin sonuçlarından en çok etkilenen ülkelerden biri olduğunu belirten Chapo, bu kararın “iklim adaletine ve küresel dayanışmaya çağrı” olduğunu vurguladı.
Ayrıca yapay zekâ ve yeni teknolojilerin fırsatlarının yanı sıra dışlanma, sosyal manipülasyon ve militarizasyon riskleri taşıdığına dikkat çeken Chapo, riskleri düzenleyebilecek ve teknolojinin faydalarını adil biçimde paylaşabilecek “teknolojik ve iklim diplomasisi” çağrısında bulundu.
“ULUSLARARASI DAYANIŞMA RUHUNU CANLANDIRMALIYIZ”
Mozambik lideri, ülkesinin BM Güvenlik Konseyi geçici üyeliği sırasında Afrika’nın küresel işlerdeki rolüne dair başkanlık bildirisine ve Afrika Birliği barış operasyonları için sürdürülebilir finansmanın önünü açan 1719 sayılı tarihi karara katkı sunduğunu hatırlattı. Chapo, Afrika için iki daimi koltuk talebini yineleyerek uluslararası finans kurumlarında da kıtanın karar alma gücünün artırılması gerektiğini söyledi.
Küresel borç yükünü hafifletecek, sürdürülebilir kalkınma ve iklim eylemi için kaynakları harekete geçirecek yeni bir uluslararası finans mimarisi gerektiğini vurgulayan Chapo, “Uluslararası dayanışma bir hayırseverlik değil, müttefikler arasındaki birlik eylemidir. Bu ruhu yeniden canlandırmalıyız” çağrısında bulundu.