Kongo Demokratik Cumhuriyeti (KDC) hükümeti, 10-13 Mayıs tarihleri arasında Kuzey Kivu eyaletinin Goma kentinde gerçekleştirilen operasyonlar sırasında M23 isyancı grubunun 107 sivili öldürdüğünü ve 4 binden fazla kişiyi kaçırdığını açıkladı.
Resmi açıklamada, kaçırılan sivillerin, yanlışlıkla Ruanda Kurtuluşu Demokratik Güçleri (FDLR), Kongo Silahlı Kuvvetleri (FARDC) veya Wazalendo milisleriyle karıştırıldığı ve bilinmeyen bir yere zorla götürüldüğü belirtildi.
SİVİLLERE YÖNELİK AĞIR İNSAN HAKLARI İHLALLERİ
Hükümetin açıklamasında, Goma’daki Ndosho, Mugunga, Lac Vert, Katoyi, Majengo, Sake ve Kimoka gibi mahalleler ile Masisi bölgesinde; infaz, tecavüz, işkence, yağmalama ve sivillerin hareket özgürlüğüne yönelik ciddi kısıtlamalar yaşandığı aktarıldı. “107 cinayet, 4 binden fazla erkek ve genç erkek çocuğunun kaçırılması, yüzlerce yargısız infaz, tecavüz, işkence, yağmalama ve sağlık merkezlerine yapılan baskınlar kaydedildi” denildi.
Aynı açıklamada, Ruanda vatandaşlığına sahip kişilerin Kongo topraklarına yerleştirildiği de iddia edildi. Hükümet, bu durumun Ruanda tarafından etnik temizlik ve yeniden nüfuslandırma stratejisinin yürütüldüğüne dair güçlü bir kanıt olduğunu savundu.
HÜKÜMETTEN TAKİP VE YARGI ÇAĞRISI
Kongo hükümeti, yaşanan insan hakları ihlallerine karşı dikkatli bir takip süreci yürütüldüğünü belirterek, sorumluların yargı önüne çıkarılması ve adaletin sağlanması çağrısında bulundu.
M23’ÜN VARLIĞI
2025 başından bu yana büyük bir saldırı başlatan M23 isyancıları, yaklaşık beş aydır Goma’yı kontrol altında tutuyor. Ayrıca Kuzey Kivu ve Güney Kivu eyaletlerinde birçok bölgeyi de ele geçirmiş durumda. Bu bölgelerde güvenlik hâlâ sağlanamıyor, şiddet olayları ve insani krizler giderek ağırlaşıyor.
Bu milis grup, 2012 yılında Kongo ordusundan ayrılan askerler tarafından kuruldu. 2013 yılında ordu ve BM Barış Gücü MONUSCO tarafından dağıtılan grup, 2022’de yeniden silahlı faaliyete başladı.
Kinşasa yönetimi, Ruanda’yı M23’e askeri destek vererek bölgedeki maden kaynaklarına ulaşmaya çalışmakla suçluyor. BM raporları da bu iddiaları destekliyor. Ancak Ruanda, bu suçlamaları reddediyor ve M23’ün bir Kongo hareketi olduğunu savunuyor. Kigali, Kongo’nun kendi sınır güvenliğini tehdit eden FDLR ve Wazalendo gibi gruplarla işbirliği yaptığını öne sürüyor.
MÜZAKERE GİRİŞİMLERİ DEVAM EDİYOR
Çatışmayı sonlandırmak için Katar, ABD ve son olarak Togo gibi ülkelerin öncülük ettiği birçok arabuluculuk girişimi devam ediyor. Ancak sahadaki şiddet sürerken henüz kalıcı bir barış sağlanabilmiş değil.